Bilimsel yayınlarda (Tez, Makale, Bildiri) yöntem bölümü nasıl yazılır?

ForumKategori: Akademik BilgilerBilimsel yayınlarda (Tez, Makale, Bildiri) yöntem bölümü nasıl yazılır?
InstructorInstructor Uzman sorulalı 2 sene oldu

Blackboard , chalkboard texture ( Filtered image processed vinta

Bilimsel yayınlarda(Tez, Makale, Bildiri) yöntem bölümü nasıl yazılır?

Hepimizin yayın yaparken zorlandığı bölümler elbette vardır ancak bazı bölümler gerçekten insanı yapılan yayını bırakma noktasına kadar getiriyor. Hâl böyle iken iyi bir araştırmacı olmanın veya araştırma yöntem ve tekniklerine hakim olmanın önemi burada ortaya çıkıyor. Gerçi tüm bu yetkinliklere sahip olsak bile zaman zaman yaşadığımız yoğunluk ve stres bizleri iş yapamaz veya düşünemez hale de getirebiliyor.

Her neyse makale, bildiri, kitap vb. bilimsel yayın yapmak veya tez yazmak akademik kariyer yapan birisi için kaçınılmaz olan uğraş noktasıdır. Bu işin felsefesini bilen veya bilmeyen herkesin bu uğraşta geçtiği duraklar üç aşağı beş yukarı standarttır. Giriş, problem durumu, kuramsal çerçeve, yöntem, bulgular ve sonuç,tartışma,öneri bölümünden oluşan bu duraklarda kimi zaman işin içinden çıkamadığımız durumlar ortaya çıkabiliyor. Biz bu yazıda sizlere araştırma yayınlarının en önemli bölümlerinden biri olan yöntem bölümü hakkında bazı bilgiler vereceğiz.

  • Yöntem bölümünün öncelikle makale ve bildiri gibi araştırma yayınlarında yazılırken çoğu zaman tek başlık altında detaylı olarak yazılır. Ancak tez yazımında yöntem bölümü, içinde alt başlıklar halinde verilir ve alt başlıklar açıklanır.
  • Yöntem bölümündeki alt başlıklar, “Araştırma modeli”, “Evren ve Örneklem“, “Veri Toplama Araçları“, “Verilerin Analizi” ve varsa “Uygulamalar” olarak yazılmaktadır.
  • Araştırma modeli başlığında; çalışmanızda hangi araştırma modelini(betimsel, deneysel, durum çalışması vb.) kullandığınızı yazarsınız. Ayrıca çalışmanızın nicel, nitel veya karma araştırma yöntemi olup olmadığını da yine bu bölümde yazabilirsiniz. Bunları yazarken literatürden bu modellere yönelik atıflarda bulunmanız ve çalışmanızın modelini, sürecini anlatan bir tablo veya diyagrama yer vermeniz yayınınız için gereken önemli ayrıntılardır.
  • Evren ve Örneklem başlığında; çalışmanızda kullandığınız evreni ve örneklemi açıklarsınız. Bu veri temelli olmayan literatür review çalışmalarında yazılmayan bir başlıktır. Ancak deneysel ve uygulamalı yayınlarda yazılması gerekmektedir.
  • Veri toplama araçları başlığında; çalışmanız için kullandığınız veri toplama araçları neler, bu araçların geçerlik ve güvenilirlik çalışmaları nasıl yapıldı gibi detaylara yer verilir. Bu alanı genelde sosyal bilimciler çok kullanır. Daha çok betimsel tarama ve deneysel çalışmalarda kullanılan veri toplama araçları tanıtılır.
  • Verilerin Analizi başlığında; çalışmanızda verileri topladıktan sonra bu verileri nasıl analiz ettiğiniz ve analizde hangi istatistik metotlarını kullandığınıza değinirsiniz. Burada da yine bu yazdığınız metotlara yönelik literatürde bazı atıflara başvurmanız gerekir.
  • Uygulamalar başlığında ise-daha çok uygulamalı ve fen bilimleri alanında kullanılır– yayın içinde kullanılan bir araç, yazılım, uygulama vb. bir şey kullanıldıysa buna yönelik bilgilendirici detaylar ve birkaç görsel verilir.
  • Genel olarak yöntem bölümünü incelediğimizde neden yayınınızın en önemli bileşeni olduğunu siz de görüyorsunuz. Yöntem sizin bu çalışmada tam olarak neyi, nasıl yaptığınızı ve hangi metotları kullandığınızı anlattığınız yerdir. Dolayısıyla önemi çok büyüktür.

Bilimsel yayınların nasıl hazırlanması gerektiğine dair yazı serilerimizden birini daha noktalamış olduk. Bundan önce “Bilimsel bir yayında Giriş kısmı nasıl yazılır” adlı bir konuya değinmiştik. Dilerseniz inceleyebilirsiniz.